چربی احشایی و سلامت مغز تعادل ظریف بین مفید بودن و خطرناک بودن, یک مطالعه جدید از دانشگاه توهوی ژاپن، منتشر شده در مجله معتبر پیرشناسی علمی، دیدگاههای رایج درباره چربی بدن را به چالش کشیده است. برخلاف تصور عموم که لاغری مطلق برابر با سلامت است، این پژوهش نشان میدهد که مقدار متعادل و کنترلشدهای از چربی احشایی، نقشی حیاتی در حفظ سلامت مغز و کارکرد شناختی ایفا میکند.

مکانیزم علمی چربی احشایی چگونه مغز را تغذیه میکند؟ تحقیقات بر روی موشها در سه گروه سنی (جوان، میانسال و سالمند) تمرکز بر روی پروتئین BDNF داشت. این پروتئین برای حافظه، یادگیری، ثبات روحی و بقا و اتصال نورونها ضروری است.

کلیدیترین کشف این تیم علمی، شناسایی پروتئین بود که توسط چربی احشایی ترشح میشود. این پروتئین مستقیماً از سطح BDNF در مغز پشتیبانی میکند. در موشهای جوان، ترشح بالا از باعث عملکرد شناختی عالی میشد، اما در سالمندان، تولید این پروتئین تا حدود یکسوم کاهش یافته بود. آزمایش معکوس و اثبات علّی برای اثبات رابطه علّی، محققان دو آزمایش تکمیلی انجام دادند کاهش مصنوعی در موشهای جوان، علائم پیری مغزی را القا کرد.

در مقابل، تجویز این پروتئین به موشهای سالمند، سطح BDNF را بالا برد و کارکرد شناختی آنها را به طور قابلتوجهی بهبود بخشید.

محققان با تأکید بر تعادل، هشدار میدهند که افزایش بیش از حد چربی احشایی مزایا را به مضرات تبدیل میکند. چربی شکم بیش از حد، عامل خطر اصلی برای بیماریهای قلبی-عروقی، فشار خون بالا، دیابت نوع ۲، آپنه خواب و چندین نوع سرطان (از جمله سرطان رحم، کیسه صفرا، کلیه، کبد و سینه) است.

مطالعات پیشین نیز تأیید کردهاند که افراد با شکم بزرگ و کمر باریک (شکل سیب)، ریسک مرگ زودرس بالاتری در مقایسه با افراد با چربی متمرکز در باسن و رانها (شکل گلابی) دارند. استراتژیهای عملی برای حفظ سلامت مغز در همه سنین با توجه به کاهش طبیعی و BDNF با سن، کارشناسان توصیه میکنند که به جای تمرکز صرف بر کاهش وزن، بر سبک زندگی مغزمحور تمرکز شود تغذیه غنی از مواد مغذی مصرف اسیدهای چرب اومگا-۳، آنتیاکسیدانها و فیبر.

فعالیت بدنی منظم ترکیب ورزشهای هوازی و مقاومتی برای کنترل چربی احشایی در محدوده سالم. مدیریت استرس و خواب باکیفیت کاهش کورتیزول که مستقیماً بر چربی احشایی و BDNF تأثیر منفی دارد. فعالیتهای شناختی و اجتماعی حل معما، یادگیری مهارت جدید و تعاملات اجتماعی برای تقویت اتصالات عصبی.

نتیجهگیری نهایی این است که لاغر بودن به معنی عدم وجود چربی احشایی نیست؛ بلکه هدف، حفظ یک سطح فیزیولوژیک از این بافت برای حمایت از مغز، همزمان با پیشگیری از تجمع مفرط آن برای جلوگیری از بیماریهای متابولیک است.