کشف سنگ شناور خلیج سنتپاول توسط مریخنورد استقامت؛ نشانههای جدید از گذشته آبی سیاره سرخ, مریخنورد استقامت التابع به ناسا در جریان کاوشهای اخیر خود در حاشیه دهانه جزرو، سنگی با بافت و منشأ عجیب را شناسایی کرده است. این نمونه که با نام خلیج سنتپاول شناخته میشود، از سنگریزههای گرد و کوچک با قطر چندصد میلیمتر تشکیل شده که برخی از آنها حفرههای ریز روی سطح دارند.
تیم علمی مأموریت در حال بررسی دقیق منشأ ژئولوژیک این سنگ شناور است. موقعیت کشف در تپه ویچ هازل و ناحیه برومپوینت اوایل مارس ۲۰۲۵، کاوشگر استقامت به منطقه برومپوینت در تپه ویچ هازل واقع در حاشیه شمالی دهانه جزرو رسید. تصاویر ماهوارهای پیش از ورود کاوشگر، وجود نوارهای متناوب از سازندهای روشن و تیره را در این ناحیه نشان میداد.
استقامت پس از حفاری در یکی از سازندهای روشن، به این سنگ منحصر به فرد برخورد کرد که از نظر بافت با سنگهای بومی منطقه همسو نیست و به همین دلیل به عنوان سنگ شناور طبقهبندی شده است. سازماندهی بافتی و فرضیههای شکلگیری سنگریزهها مجهرهای وابسته به ابزار و دوربین تصاویر باکیفیت از بافت سنگ خلیج سنتپاول ثبت کردهاند. مشاهدهها حاکی از آن است که دانههای سازنده این سنگ اشکال متنوعی از بیضی تا لبهدار و حفرهدار دارند.
اً به وجود آب در گذشته مریخ اشاره دارد.
کالسازی سریع از گدازه آتشفشانی یخزدن ناگهانی سنگ مذاب پس از فورانهای آتشفشانی میتواند بافتهای دانهدار و حفرهدار مشابه را ایجاد کند. فرسایش سازندهای مجاور احتمال اینکه این دانهها ناشی از تجزیه نوارهای سنگی تیرهرنگ در همجوار بوده و توسط جریانهای قدیمی جابجا شده باشند. مقایسه با کشفهای پیشین مریخنوردهای ناسا این نخستین نمونه سنگی با بافت دانهدار در مریخ نیست.
مریخنورد آپورچونیتی در آوریل ۲۰۰۴ در نزدیکی دهانه فرام، سنگریزههای کروی با نام بلوبری غنی از هماتیت (اکسید آهن) را کشف کرد که مؤید وجود آب مایع در گذشته بودند. همچنین مریخنورد کنجکاوی در ناحیه خلیج یلونایف و سازند شیپبید دانههای گرد ریز مشابه را در بافت رسوبی مشاهده نمود. استقامت نیز پیش از این در منطقه برایت آنجل در دره نرتوا، سازندهایی با بافت پاپکورنمانند ثبت کرده بود که همگی نشانههای محیطهای آبی قدیمی هستند.
اهمیت علمی و مراحل آتی تحقیق شناسایی دقیق منشأ سنگ خلیج سنتپاول میتواند اطلاعات حیاتی درباره تاریخچه آب، فعالیتهای آتشفشانی و پتانسیل زیستپذیری مریخ در گذشته فراهم آورد. تیم مأموریت در حال برنامهریزی برای تحلیلهای طیفسنجی و شیمیایی بیشتر با استفاده از ابزارهای PIXL و است تا ترکیب عنصری و معدنی دانهها تعیین شود.
نتایج این بررسیها در مقالات علمی آتی ناسا منتشر خواهد شد و مسیر کاوشهای بعدی استقامت در دلتای جزرو را هدایت میکند.


