به گزارش بهداشت نیوز، در ماه سپتامبر سال ۲۰۲۳ محفظهای حاوی نمونههای سیارک بنو با دقت و احتیاط کامل در صحرای یوتا فرود آمد. بررسی این سنگهای فضایی میتواند سرنخهای مهمی درباره منشا منظومه شمسی و نحوه شکلگیری کره زمین فراهم آورد، به شرطی که دانشمندان بتوانند به محتوای درون محفظه دست یابند.
از زمان فرود محفظه حاوی نمونههای سیارک بنو، مهندسان ناسا در تلاش بودهاند تا درب محفظه SAM را باز کنند. پیشبینیهای اولیه حاکی از آن بود که این کار در اوایل سال ۲۰۲۴ انجام شود، زیرا تیم فنی در حال طراحی ابزارهای جدید برای باز کردن درب و حفظ نمونههای بکر در داخل آن است.
ماموریت چندساله برای انتقال نمونهها
ماموریت در سپتامبر ۲۰۱۶ آغاز شد و فضاپیما در دسامبر ۲۰۱۸ به سیارک بنو رسید. در اکتبر ۲۰۲۰، این فضاپیما تکههایی از سنگ و غبار سیارک را جمعآوری کرد و در مه ۲۰۲۱ مسیر بازگشت به زمین را طی کرد. این اولین تلاش ناسا برای دستیابی به چنین نمونههای ارزشمندی بود و در طول سفر، نمونهها به خوبی محافظت شده بودند.
نمونهها در داخل یک محفظه گرد که در انتهای بازوی مفصلی فضاپیما قرار داشت و بهصورت محکم مهر و موم شده بود، نگهداری میشدند. از زمان ورود به اتمسفر زمین، دانشمندان با چالش باز کردن درب محفظه SAM روبرو شدهاند، زیرا بخش اصلی نمونهها در این قسمت قرار دارد.
تیم مدیریت ماموریت برای باز کردن SAM به مشکل برخورده است. اعضاء تیم با استفاده از یک جعبه دستکش تخصصی که نیتروژن در آن جریان دارد، تلاش میکنند تا از آلودگی احتمالی جلوگیری کنند. دو عدد از ۳۵ بست درب SAM با ابزارهای مجاز فعلی قابل جدا کردن نیستند، به همین دلیل استخراج نمونه از داخل محفظه تا به امروز امکانپذیر نشده است.
با این حال، اعضای تیم قطعا موفق شدهاند مقداری از موادی که در بیرون بدنه SAM وجود داشته را جمعآوری کنند. وقتی برای اولین بار درب اولیه آلومینیومی محفظه برداشته شد، گرد و غبار سیاهی روی بدنه مشاهده شد و محققان توانستند مقداری از این مواد را با موچین و قاشق بردارند.

خردهنمونهها که کار پژوهش را راهانداخت
حجم قطعات جمعآوری شده تا کنون، به مراتب بیشتر از هدف اصلی ناسا برای جمعآوری ۶۰ گرم از سطح سیارک بنو است. از همین رو مسئولان آژانس فضایی در حال حاضر مواد کافی برای انجام تحقیقات خود را در اختیار دارند.
در ماه اکتبر، مقامات ناسا برای اولین بار موادی که تا به حال از بیرون بدنه SAM جمعآوری کرده بودند را به نمایش عموم گذاشتند. مقدار کل نمونههای بهدستآمده از سطح سیارک بنو حدود ۲۵۰ گرم سنگ و غبار برآورد میشود.
هرچند دانشمندان هنوز به نمونههای اصلی داخل محفظه دسترسی نیافتهاند و فعلا با نمونههای بیرون کنسان کردهاند، مشهود است که ماموریت ۱.۱۶ میلیارد دلاری ارزش خود را داشته است. محققان با استفاده از همین نمونههای جزئی، تحلیلهای اولیه را آغاز کرده و حجم زیادی از مولکولهای کربن و آب را در آنها یافتهاند که تاییدکننده این نظریه است که بلوکهای سازنده حیات ممکن است از طریق سیارکها به زمین رسیده باشند. طبیعی است وقتی دست علومدانان به نمونههای اصلی داخل محفظه برسد، اطلاعات بسیار بیشتری به دست میآید.

از ماه نوامبر، مسئولان ناسا دیگر با بیقراری به دنبال باز کردن درب محفظه نیستند، هرچند امید خود را از دست ندادهاند و در حال توسعه و تست ابزارهای جدید برای بازگشایی این محفظه ارزشمند میباشند.
سخنگوی ناسا در اینباره اظهار داشت طراحی، توسعه و تست ابزارهای جدید ساخته شده از مواد سازگار با کنترل آلودگی در جریان است و قصد داریم بهصورت ایمن به بررسی نمونههای بهدستآمده از روی محفظه SAM بپردازیم. بسته به زمان ساخت و تستها، پیشبینی میشود که در سه ماهه اول سال ۲۰۲۴ بتوانیم به نمونههای داخل محفظه دست یابیم.
احتمالا محفظه SAM نسبتا سرسخت باشد، اما کارشناسان ناسا با تمام توان در تلاشاند تا نمونههای باارزش داخل آن را برای انجام بررسی و تحلیلها به دست دانشمندان سراسر جهان برسانند. با این حال، اولویت اصلی استخراج ایمن نمونهها و محافظت از آنها در برابر آلودگیهای زمینی است که ممکن است به این نمونهها آسیب بزنند.
سیارک بنو کجاست؟
بنو یک سیارک کوچک در نزدیکی زمین است که هر شش سال یا بیشتر از نزدیکی زمین عبور میکند. دانشمندان معتقدند بنو احتمالا بین ۷۰۰ میلیون تا ۲ میلیارد سال پیش از یک سیارک غنی از کربن بسیار بزرگتر جدا شده و از آن زمان تاکنون به زمین نزدیکتر شده است.
برنامه تیم مدیریت این است که در نهایت در مرکز فضایی جانسون ناسا، نمونه از محفظه استخراج و وزن شود و فهرستی از محتوای داخلی تهیه گردد و نمونههای بهدستآمده از سیارک بنو بین تیمهای بینالمللی دانشمندان توزیع شود. اکنون همه بهصبرانه امیدوارند که مسئولان ناسا بتوانند درب محفظه را باز کرده و امکان مطالعه گستردهتری درباره منشا منظومه شمسی و سیارهای که در آن زندگی میکنیم فراهم آورند.


