به نقل از بهداشت نیوز دکتر سید سعید رضا عاملی، رئیس شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی در نشست خانه گفتگو در دانشگاه تهران که در روز شنبه هشتم اردیبهشت برگزار شد، از رئیس این دانشگاه به این علت که مباحث خانه گفتگو مقطعی و منحصر به شرایط حساس نبوده است و در بیشتر از یکسال قبل دانشگاه تهران به طور مدام محفل او گفت و گو درمورد مسائل حساس اجتماعی ایران را زنده نگه داشته است، سپاس کرد.

وی در ادامه با اشاره به شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی و ریاست دکتر حدادعادل در این شورا در ادامه گفت: باید از دکتر حداد که ۱۴ سال رئیس شورای تحول علوم انسانی می بود و خدمات ارزشمندی را در این زمان صورت داد،  سپاس کرد. تشخیص ایشان این می بود که باید بر برنامه‌های آموزشی و درسی مرتبط با علوم انسانی تمرکز کرد و در این مسیر ۱۷ کارگروه را تشکیل کرد تا تحول ملزوم در حوزه برنامه‌های درسی اتفاق بیافتد.

دکتر عاملی در ادامه گفت: از نظر دیگر پافشاری داشت که برای هر برنامه درسی که تدوین می‌بشود باید حداقل ۲۰ منبع اساسی آموزشی به‌گفتن کتب مرجع وجود داشته باشد تا بتواند جریان علم را در آن حوزه تحکیم کند.  یقیناً آثارش در این سال‌ها بیرون آمده، احتمالا نزدیک به ۹۰ جلد کتاب توسط انتشارات سمت به چاپ رسیده و کتاب‌های بسیاری هم در صف انتشار کردن می باشند.

رئیس شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی با اشاره به تأکیدات مقام معظم رهبری در سال ۸۸ او گفت: ایشان فرمودند که من حس نگرانی می‌کنم راجع به گسترش بی‌محابای علوم انسانی، بدون این که هدفمندی در علوم انسانی وجود داشته باشد، بدون این که توجهی به بازار کار علوم انسانی و علوم اجتماعی بشود.

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی در ادامه گفت: اکنون ۴۸ درصد دانشجویان سرزمین در رشته‌های علوم انسانی و علوم اجتماعی و هنر تحصیل می کنند، ۳۵ درصد اعضای هیئت علمی در این حوزه می باشند، از ۱۶۰۰ فصلنامه گوناگون در سرزمین ۹۰۰ فصلنامه متعلق به علوم اجتماعی، علوم انسانی و هنر است، به این علت اندوخته عظیم انسانی در این حوزه داریم با این امید که علوم انسانی، علوم اجتماعی و هنر بتواند مسائل اساسی سرزمین را حل کند و اندوخته‌ای با نگرش اسلامی باشد تا بتواند تمدن نوین اسلامی و جامعه اسلامی که مقصد انقلاب بوده، خلق کند.

دکتر عاملی اضافه کرد: در تحول برای علوم انسانی، آموزش و پرورش به گفتن زیرساخت علوم اجتماعی و علوم انسانی برای ورود به دانشگاه باید مورد دقت باشد.‌ دانش آموزان به لحاظ ارزشی دقت بسیاری به علوم اجتماعی و علوم انسانی ندارند و حتی علوم پایه در حال رکورد است. هفته قبل گزارشی به شورای عالی انقلاب فرهنگی اراعه شد که نشان می‌داد هیچ یک از المپیادی‌های فیزیک و ریاضی به رشته ریاضی و فیزیک نرفتند و همه تمایلات به پزشکی و رشته‌های مهندسی پول‌ساز و یا رشته‌هایی که به لحاظ کسب و کار و شئون اجتماعی در مرتبه بالایی می باشند، است. دانش‌آموزان بااستعداد سراغ علوم اجتماعی و انسانی نمی‌روال انتخاب‌هایشان رشته‌های علوم انسانی و علوم اجتماعی نیست مگر رشته‌ای همانند حقوق که ارتباطش با کسب و کار قوی است، رشته اقتصاد و مدیریت در برتری بعدی انتخاب قرار دارد.

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی پافشاری کرد: از طرفی نگاه انتقادی قوی درمورد علوم انسانی غرب در سرزمین شکل نگرفته است اساسا تحول در پارادایم‌های دنیای غرب نشان این است که این پارادایم‌ها جواب نداده است، پارادایم دکارتی علوم تجربی جایش را به پارادایم علوم کیفی می‌دهد، و امروز راه حلهای تحقیق ترکیبی؛ پرقدرت از راه حلهای تحقیق کمّی است. این چنین اکنون بین رشته‌ای‌ها مورد دقت است چراکه تک رشته‎ای‎ها نتوانستند نگاه جامع و عمیق تشکیل کنند لذا از زوایای گوناگون باید به مسائل اجتماعی نگاه بشود.

رئیس شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی او گفت: احتیاط دیگر خود دنیای غرب است، دانش دنیای غرب موفق نشد گسترش جامع برای آن جامعه تشکیل کند، بحران‎های امروز غرب بزرگ است، درصد قابل توجهی از جوانان در غرب تمایل به هم‌جنس دارند یا اساسا بی‌جنس می باشند و در سردرگمی خودیابی جنسیتی می باشند. بحران تجاوز به عنف در آمریکا، سواستفاده جنسی از کودکان، قمار و مسائل دیگر در این جوامع به روش گسترده دیده می‌بشود، علوم انسانی چه مقدار توانسته مسائل غرب را حل کند که امروز بتواند مسائل ما را حل کند.

دکتر عاملی فرمود: نیازمند ساختاری هستیم که علوم انسانی دارای جهان‌بینی الهی که می‌تواند جامعیت را خلق کند، داشته باشیم. در برتری بعدی کارآمدی نقل است. چه مقدار علوم انسانی می‌تواند به پیشرفت سرزمین پشتیبانی کند؟ چه نسبتی با خدمات صنعت و بازار کار دارد؟ چه مقدار علوم انسانی جدی گرفته شده است؟ چه مقدار اندوخته و منبع های پژوهشی در سرزمین به علوم انسانی تعلق می‌یابد؟!

رئیس شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی با پافشاری بر روزآمدی علوم انسانی او گفت: چه مقدار این علم به روز شده است؟ فضای مجازی امروز یکی از فضاهای پرطرفدار در جهان است، سهم تجارت الکترونیک به ۱۷ تریلیون دلار از سهم تشکیل ناخالص ملی جهان رسیده است.

وی با مطرح این سوال که علوم پایهِ علوم انسانی کجاست؟ اضافه کرد: مقام معظم رهبری گفتن می‌کنند که علوم پایه ذخیره مالی برای گسترش و پیشرفت تشکیل می‌کند، چطور می‌توانیم علوم پایه علوم انسانی تحکیم کنیم.

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی او گفت: تا بحال با دانشگاه‌های همانند دانشگاه علامه طباطبائی و دانشگاه شریف، فرهنگستان علوم و پژوهشگاه‌ها نشست‌هایی داشتیم تا هم‌افزایی دانشی داشته باشیم، امیدواریم بتوانیم در مسیر تحول و ترقی علوم انسانی قدم‌های موثر برداریم. 

دکتر عاملی در قسمت پایانی این نشست فرمود: در حدیثی از پیامبر(ص) آمده که دو نیکی برتر در جهان وجود دارد که برتر از آن نیست و آن توحید و آزار نرساندن به مردم است و دو پلیدی بزرگ وجود دارد که بدتر از آن نیست،  شرک و آزار رساندن به مردم است، به نظر می‌رسد که مبنای فکری ما در علوم انسانی باید این رویکرد باشد.

او همین طور گفت: باید خودمان را اشکار کنیم، اگر یافتن خود و اهداف محقق بشود می‌توانیم مسیرمان را اشکار کنیم. از طرفی رکن رکین جهانی شدن ارتباطات تنوع دسترسی‌ها و اطلاعات است اما این تنوع علتایجاد سردرگمی زیاد تر شده است به این علت نیازمند هستیم در این تکثر خودمان را اشکار کنیم تا بفهیم که مسیر را باید چطور طی کنیم.

رئیس شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی اضافه کرد:‌ یکی از کارهای این دوره، غیرمرکزی کردن منبع های تحول است تا بتوانیم از ظرفیت اندوخته انسانی سرزمین منفعت گیری کنیم. افراد فاخر بسیاری در سرزمین وجود دارد که باید از آنها منفعت گیری کنیم.

دکتر عاملی او گفت:‌ علتمهم اینترنت غیرمرکزی بودن محیط است. 6 میلیارد کاربر منبع ورود داده می باشند و اکنون تنها بنگاه داده‌پردازی امریکا از آنها منفعت گیری می‌کند در حالی که ما باید داده‌های مورد نیاز خودمان را داشته باشیم.

وی این چنین با انتقاد از ارجاع ندادن اساتید به آثار علمی یکدیگر فرمود: متاسفانه به هم ارجاع نمی دهیم در حالی که باید ارجاع دادن به همدیگر را مورد دقت قرار دهیم.

رئیس شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی با پافشاری بر دقت به چالش‌ها و ظرفیت‌های علوم انسانی در 45 سال قبل در ادامه گفت: تحول در علوم انسانی از آموزش و پرورش تا دانشگاه و اشتغال را جستوجو می‌کنیم. بدون دقت به آموزش و پرورش نمی‌توانیم توقع داشته باشیم که ورودی قوی به علوم انسانی داشته باشیم، از لیسانس به ارشد فرهیختگی در علوم انسانی مشاهده می‌بشود اما این کیفی گرایی باید در دوره کارشناسی نیز مورد نظر باشد.

دکتر عاملی با اشاره به تشکیل کارگروه‌های تازه در شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی او گفت: کارگروه‌های اشتغال، نوآوری، پژوهش، آموزش و پروش، تدوین نقشه جامع در حوزه علوم انسانی و هنر در دوره تازه تشکیل شده است. این چنین 17 کارگره شورای تحول و ارتقاء علوم انسانی به 11 کارگروه تبدیل شده چراکه می‌خواهیم به سمت دانش یکپارچه برویم.

منبع: شورای عالی انقلاب فرهنگی