رابطه بین مصرف گلوتن و اختلالهای روانی آیا نان و پاستا باعث افسردگی میشوند؟, تحقیقات علمی اخیر نشان میدهد که مصرف روزانه نان، پاستا و سایر محصولات غلاتی میتواند در بروز یا تشدید علائم روانی همچون افسردگی، اضطراب و حتی اسکیزوفرنی نقش داشته باشد. بر اساس گزارشی از نیویورکپست، متخصصان هشدار میدهند که گروهی از افراد بهویژه در برابر این مواد غذایی حساس هستند و بدون آگاهی دچار اثرات منفی روانی میشوند.

نقش گلوتن در بروز مشکلات روانی عامل اصلی این خطرات، گلوتن است؛ پروتئینی طبیعی در گندم، جو و چاودار که بافت و استقامد غذاها را فراهم میکند.

در موارد پیشرفته، این حساسیت به بیماری سلیاک تبدیل میشود؛ یک اختلال خودایمنی که در آن سیستم ایمنی گلوتن را تهدیدی تلقی کرده و علیه آن واکنش نشان میدهد. این واکنش التهابی روده ریز را صدمه میزند، اما اثراتش به دستگاه گوارش محدود نمیماند. دکتر امرن مایر، متخصص گوارش و عصبشناس، در گفتگو با توضیح میدهد التهابی که در روده آغاز میشود، تنها در روده باقی نمیماند؛ این التهاب میتواند بر مغز نیز تأثیر منفی بگذارد.

ن حالت ممکن است بهصورت تحریکپذیری یا علائمی شبیه ADHD ظاهر شود. در بزرگسالان نیز میتواند به صورت اختلالات خلقی یا بیماریهای روانی جدیتر ابراز یابد.

آمارها نشان میدهد که نرخ افسردگی اساسی در عموم جمعیت حدود ۸ درصد است، اما این نرخ در بیماران سلیاک میتواند تا ۳۰ درصد برسد. بیماری سلیاک با افزایش خطر ابتلا به اضطراب و اسکیزوفرنی همبستگی دارد. یک مطالعه نشان داد افراد مبتلا به سلیاک، سه برابر دیگران در معرض خطر اسکیزوفرنی قرار دارند.

علاوه بر التهاب، صدمه به دیواره روده ناشی از حساسیت به گلوتن میتواند جذب ویتامینها و مواد معدنی حیاتی برای عملکرد مغز را مختل کند و کمبود هر یک از این عناصر میتواند علائم روانی گوناگون را القا نماید. تحقیقات همچنین نشان میدهد که بیماران اسکیزوفرنی اغلب سطوح بالاتری از آنتیبادیهای مرتبط با حساسیت به گلوتن دارند.

مطالعه دیگری نیز کرد که مادران با سطوح بالا از این آنتیبادیها، خطر بروز روانپریشی در فرزندان خود را افزایش میدهند. آیا رژیم بدون گلوتن میتواند به بهبود افسردگی کمک کند؟ برخی مطالعات حاکی از آن است که رژیم غذایی بدون گلوتن میتواند علائم اضطراب، افسردگی و عوارض عصبی را در افراد مبتلا به سلیاک یا حساسیت به گلوتن کاهش دهد.

برای مثال، در یک آزمایش، بیماران سلیاک پس از یک سال پیروی از این رژیم، کاهش چشمگیر در سطح اضطراب گزارش کردند. با این حال، نتایج همگن نیستند؛ برخی تحقیقات بهبود قابلتوجهی نشان ندادند و در مواردی سطح اضطراب حتی پس از حذف گلوتن نیز بالا باقی مانده است.