رابرت داونی جونیور بازیگر آمریکایی در چهارم آوریل ۱۹۶۵ متولد شد و فیلم‌های او تا به امروز فروش ۱۴ می‌لیارد دلاری در سراسر جهان ثبت کرده‌اند که او را به یکی از پردرآمد‌ترین بازیگران تاریخ سینما تبدیل کرده است.

در دهم مارس ۲۰۲۴ او اولین جایزه اسکار خود را به عنوان بهترین بازیگر نقش مکمل مرد برای ایفای نقش در فیلم آپن‌هایمر دریافت کرد. در مراسم تقدیم جایزه، داونی جونیور ابتدا به دوران کودکی پرمشکل خود اشاره کرد و سپس از آکادمی اسکار تشکر کرد. در پایان این جایزه را به سه فرزندش یعنی ایندیو ۳۰ ساله، اکستون ۱۲ ساله و آوری ۹ ساله تقدیم نمود.

اما زندگی این بازیگر همیشه پر از موفقیت نبوده است. داونی جونیور در شش سالگی برای اولین بار ماریجوانا را به تشویق پدرش رابرت داونی سینیور تجربه کرد. پدرش سال‌ها بعد اعتراف کرد که این کار اشتباه بزرگی بوده و تنها برای اینکه با فرزندش بامزه شود، مواد مخدر به او داده بود.

<figcaption class="wp-element-caption"داونی جونیور برای اولین بار در سال ۱۹۹۳ برای بازی در نقش چارلی چاپلین در فیلم Chaplin نامزد دریافت جایزه اسکار شد

مصرف مواد در نوجوانی و اوایل بیست سالگی داونی جونیور تشدید شد و او شب‌ها را با مستی و تماس‌های بی‌شمار برای یافتن مواد می‌گذراند. با وجود اعتیاد شدید به الکل و مواد مخدر، او در اواسط تا اواخر دهه ۱۹۸۰ به بازیگری معروف تبدیل شد و در فیلم‌هایی چون وایرڈ ساینس، ذا پیک‌آپ آرتیست و لس دن زرو نقش‌آفرینی کرد. نقش او در لس دن زرو به عنوان یک ثروتمند معتاد به هروئین، واقعیت زندگی شخصی او را در آن سال‌ها بازتاباند.

<figcaption class="wp-element-caption"رابرت داونی جونیور در دادگاه – آگوست ۱۹۹۹

ایفای نقش در فیلم بیوگرافی چاپلین در سال ۱۹۹۲ نامزدی اول اسکار را برای او به ارمغان آورد. در همان سال او با دبورا فالکنر ازدواج کرد. در طول دهه ۱۹۹۰ اگرچه در فیلم‌های زیادی بازی کرد، اما اعتیاد به هروئین و کوکائین باعث دستگیری‌های متعدد و مراجعه مکرر به مراکز ترک اعتیاد شد.

در سال ۱۹۹۶ داونی جونیور به اتهام حمل هروئین، کوکائین و یک تفنگ دستگیر شد. پس از آزادی مشروط، در خانه همسایه‌اش به خواب رفت و اگرچه به اتهام ورود غیر‌قانونی و تحت تأثیر بودن بازداشت شد، مالک خانه از شکایت صرف نظر کرد و او را مرد خوبی توصیف کرد که دچار مشکلات شده است.

دادگاه او را ملزم به تست‌های منظم مواد مخدر کرد. در سال ۱۹۹۷ با عدم انجام یکی از تست‌ها، به شش ماه زندان در لس‌آنجلس محکوم شد. در دادگاه او اعتیاد را با قرار دادن شوت‌گان در دهان و لذت بردن از طعم آهن تشبیه کرد.

پس از آزادی در سال ۱۹۹۹، داونی جونیور مجددا تست را انجام نداد و به سه سال حبس محکوم گردید، اگرچه تنها نزدیک به یک سال را در مرکز درمان و زندان ایالتی گذراند. در زندان در آشپزخانه کار می‌کرد و ساعتانه هشت سنت درآمد داشت. در سال ۲۰۰۰ با آزادی از زندان، در سریال الی مکبیل نقش‌آفرینی کرد و جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر مکمل مرد را کسب نمود.

<figcaption class="wp-element-caption"رابرت داونی جونیور و همسرش "سوزان داونی"‌ در مراسم اسکار ۲۰۲۴

در سال ۲۰۰۱ مجددا در شهر کالور کالیفرنیا با پای برهنه و تحت تأثیر مواد دیده شد و بازداشت گردید. این اتفاق باعث اخراج او از سریال الی مکبیل و از پروژه‌های سینمایی شد. دادگاه به جای زندان، او را به دوره‌های ترک اعتیاد الزام کرد. در این دوره همسرش فالکنر او را ترک کرد و فرزندشان ایندیو را با خود برد. در سال ۲۰۰۴ طلاق آن‌ها نهایی شد.

داونی جونیور تصمیم گرفت با اعتیاد مبارزه کند. در یک رویداد نمادین، تمام مواد مخدر خود را در اقیانوس اطراح کرد. او در آن زمان تقریبا بیکار و غیر‌قابل استخدام بود چون استودیو‌ها نمی‌توانستند او را بیمه کنند. مل گیبسون شخصا مسئولیت بیمه او را پذیرفت و داونی جونیور در سال ۲۰۰۳ در فیلم ذا سنگینگ دتکتیو بازی کرد. پس از آن به طور منظم در فیلم‌هایی چون گوتیکا، اسکنر دارکلی، زودیک و کیس کیس بنگ بنگ حضور یافت.

در طول کار روی فیلم گوتیکا، داونی جونیور با سوزان لوین آشنا شد. پس از دو بار رد شدن، رابطه‌شان آغاز گردید و در آگوست ۲۰۰۵ در نیویورک ازدواج کردند. فرزند اولشان اکستون در فوریه ۲۰۱۲ و دخترشان آوری در نوامبر ۲۰۱۴ متولد شدند.

محبوبیت داونی جونیور با فیلم‌های بلاک‌باس‌تر آیرن‌من و تروپیک تاندربلند بالا گرفت. نقش در تروپیک تاندربلند نامزدی دوم اسکار را برای او فراهم آورد. او سپس در چندین فیلم جهان سینمایی مارول به عنوان تونی استارک بازی کرد، از جمله آیرن‌من ۲، آیرن‌من ۳، اوونجرز، اوونجرز عمر اول‌ترون، کاپتن آمریکا جنگ داخلی، اسپایدرمن بازگشت به خانه، اوونجرز جنگ بی‌نهایت و اوونجرز اندگیم.

داونی جونیور همچنین در دو فیلم شرلک هلمز ایفای نقش کرد که تنوع بازیگری او را نشان داد. از سال ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۵ با درآمد ۱۲۰ می‌لیون دلاری درصدر لیست پردرآمد‌ترین بازیگران فوربس قرار گرفت.

اکنون پس از سال‌های پاکی از اعتیاد، داونی جونیور در ۵۸ سالگی به عنوان برنده اسکار بهترین بازیگر نقش مکمل مرد در سال ۲۰۲۴ شناخته می‌شود. داستان بازگشت او از اعتیاد و زندان تا قله سینما، یکی از الهام‌بخش‌ترین و تاثیرگذار‌ترین داستان‌های واقعی در تاریخ سینماست.