کشف مزایای استروژن‌های گیاهی برای زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی‌کیستیک

سندرم تخمدان پلی‌کیستیک یا PCOS یک اختلال پیچیده در بدن زنان است که در دوران باروری ظاهر می‌شود. این بیماری نوعی بی‌نظمی در کارکرد غدد درون‌ریز بدن است و از نشانه‌های مهم آن می‌توان به افزایش هورمون‌های مردانه، نامنظمی چرخه‌های قاعدگی و مشکلات تخمک‌گذاری اشاره کرد.

بر اساس معیارهای تشخیصی پذیرفته شده، اگر دست‌کم دو نشانه از سه مورد یادشده در فرد وجود داشته باشد، پزشکان او را مبتلا به PCOS تشخیص می‌دهند. اهمیت این سندرم تنها در اختلال باروری خلاصه نمی‌شود؛ بلکه می‌تواند زمینه‌ساز مشکلاتی همانند چاقی، بیماری‌های قلبی‌عروقی، مقاومت به انسولین و حتی برخی سرطان‌ها باشد.

یافتن راهکارهای درمانی بهتر و کم‌خطرتر

پژوهش‌های پیشین نشان داده‌اند که این سندرم در سطح جهانی نزدیک به ۶ تا ۲۰ درصد زنان در سنین باروری را دچار می‌کند. در ایران نیز نزدیک به یک‌پنجم زنان بارور با این مشکل روبه‌رو هستند. عوامل ژنتیکی، سبک زندگی ناسالم، کم‌تحرکی و تغذیه نامناسب در کنار تشخیص دیرهنگام از دلایل مهم بروز این حالت هستند.

راه‌حل‌های معمول درمان بیشتر بر تغییر سبک زندگی همانند رژیم غذایی و فعالیت بدنی تمرکز دارند، اما داروهای کنونی نه تنها درمان قطعی محسوب نمی‌شوند بلکه بعضی اوقات عوارض جانبی جدی ایجاد می‌کنند.

بررسی تأثیر استروژن‌های گیاهی بر PCOS

گروهی از محققان مرکز تحقیقات بیوشیمی و تغذیه در بیماری‌های متابولیک دانشگاه علوم پزشکی کاشان به سرپرستی آزاده امینیان‌فر، مطالعه‌ای مروری را درمورد تأثیر ترکیبات گیاهی موسوم به فیتواستروژن‌ها بر این بیماری انجام داده‌اند.

نتایج این مرور نشان دادند که مصرف فیتواستروژن‌ها می‌تواند به کاهش سطح برخی هورمون‌ها همانند تستوسترون و LH کمک کند و در نتیجه تخمک‌گذاری را بهبود بخشد.

مزایای فیتواستروژن‌ها برای بیماران مبتلا به PCOS

فیتواستروژن‌ها در بهبود حالت متابولیک بدن نیز نقش دارند. به عنوان مثال، کاهش وزن و کاهش احتمال بروز سندرم متابولیک از اثرات مثبت آن‌ها گزارش شده است.

این ترکیبات همچنین با افزایش سطح مواد آنتی‌اکسیدانی همانند گلوتاتیون و کاهش مواد صدمه‌زای اکسیداتیو همانند مالون‌دی‌آلدئید، به بهبود مقاومت به انسولین و تقویت سلامت روده کمک می‌کنند.

اهمیت یافته‌های این مطالعه

یافته‌های این مطالعه که در «مجله علوم پزشکی فیض» وابسته به دانشگاه علوم پزشکی کاشان منتشر شده‌اند، نشان می‌دهند که فیتواستروژن‌ها می‌توانند به عنوان یک گزینه کمکی برای درمان این بیماری در نظر گرفته شوند.

با وجود این، پژوهشگران تاکید می‌کنند که باید احتیاط به خرج داد. مقدار مصرف، نوع ترکیب و طول زمان استفاده از فیتواستروژن‌ها می‌تواند اثرات متغیری ایجاد کند.